Nghị định thư xuất khẩu sầu riêng đông lạnh mở ra cơ hội lớn cho nông dân Việt Nam, góp phần nâng cao giá trị ngành hàng sầu Việt. Nghị định thư này không chỉ là một văn bản pháp lý, mà còn là một bước tiến quan trọng trong quan hệ thương mại nông sản giữa hai nước.
Ký nghị định thư xuất khẩu sầu riêng đông lạnh sang Trung Quốc
Ngày 19/8, trong chuyến thăm cấp Nhà nước của Tổng Bí thư, chủ tịch nước Tô Lâm tới Trung Quốc, tại Đại lễ đường Nhân dân ở thủ đô Bắc Kinh đã diễn ra buổi ký kết các văn kiện hợp tác giữa hai nước. Trong đó, “Nghị định thư về yêu cầu kiểm tra, kiểm dịch thực vật và an toàn thực phẩm đối với sầu riêng đông lạnh của Việt Nam xuất khẩu sang Trung Quốc” đã được ký kết bởi Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn của Việt Nam và Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC). Nghị định này đã mở đường cho việc xuất khẩu sầu riêng đông lạnh trong thời gian tới.
Theo nghị định thư, sầu riêng đông lạnh (Dorio zibethinus) bao gồm sầu riêng nguyên quả (có vỏ), sầu riêng xay nhuyễn (không có vỏ) và cơm sầu riêng (không có vỏ), có nguồn gốc từ quả sầu riêng tươi, chín được trồng ở Việt Nam.

Nội dung của nghị định thư xuất khẩu sầu riêng đông lạnh
Các yêu cầu về kiểm tra, kiểm dịch thực vật đối với sầu riêng đông lạnh xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc rất nghiêm ngặt. Các yêu cầu này được nêu rõ trong nội dung của Nghị định thư bao gồm:
Quy định chung
Theo Nghị định thư, sầu riêng đông lạnh xuất khẩu phải có nguồn gốc từ quả sầu tươi, chín và được trồng tại Việt Nam.
Sầu riêng phải được đông lạnh ở nhiệt độ -35°C hoặc thấp hơn trong ít nhất 1 giờ cho đến khi nhiệt độ lõi đạt -18°C hoặc thấp hơn. Duy trì mức nhiệt độ lõi từ -18°C trở xuống hoặc thấp hơn trong suốt quá trình bảo quản và vận chuyển.
Quá trình đông lạnh này được thực hiện theo các yêu cầu của Tiêu chuẩn Thực phẩm Quốc tế – “Quy phạm thực hành đối với chế biển và xử lý sản phẩm đông lạnh nhanh”.
Tuân thủ quy định an toàn thực phẩm, kiểm dịch thực vật
Sầu riêng đông lạnh xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc phải tuân thủ các luật, quy định và tiêu chuẩn liên quan đến vệ sinh an toàn thực phẩm và kiểm dịch thực vật của Trung Quốc và các yêu cầu nêu trong Nghị định thư này.
Sầu riêng đông lạnh xuất khẩu sang Trung Quốc phải được lựa chọn bằng tay để loại bỏ những quả hỏng, bị thối và đảm bảo không chứa tạp chất kim loại lạ.
Phía Việt Nam phải đảm bảo các công đoạn tách, bóc vỏ, tách múi và các công đoạn chế biến khác đối với sầu riêng đông lạnh xuất khẩu phải được thực hiện bởi các nhân viên được chỉ định. Để ngăn ngừa lây nhiễm chéo, nhân viên được phân công phải ở trong khu vực sản xuất trong quá trình chế biến và đóng gói.

Hướng dẫn, giám sát
Phía Việt Nam sẽ hướng dẫn, giám sát toàn bộ quá trình từ trồng nguyên liệu, sản xuất, chế biến, bảo quản, vận chuyển và xuất khẩu sầu riêng đông lạnh sang Trung Quốc để đảm bảo tuân thủ các yêu cầu vệ sinh an toàn liên quan của cả hai bên và không bị nhiễm các vi sinh vật gây bệnh hoặc các chất độc hại như thuốc bảo vệ thực vật và kim loại nặng.
Phía Việt Nam sẽ tuân thủ các nguyên tắc được quốc tế công nhận như Tiêu chuẩn Thực phẩm Quốc tế, các nguyên tắc kiểm tra và chứng nhận xuất, nhập khẩu thực phẩm (CAC/GL 20-1995) và thực hiện kế hoạch giám sát nguy cơ an toàn thực phẩm đối với sầu riêng đông lạnh xuất khẩu sang Trung Quốc. Kết quả giám sát này sẽ được cung cấp cho phía Trung Quốc khi có yêu cầu.
Nguyên liệu
Nguyên liệu của sầu riêng đông lạnh phải có nguồn gốc từ các vườn sầu riêng được đăng ký với Việt Nam. Phía Việt Nam sẽ quản lý và giám sát các vườn cung cấp nguyên liệu cho sầu riêng đông lạnh xuất khẩu sang Trung quốc và giảm thiểu sử dụng vật tư nông nghiệp đầu vào.
Đăng ký
Theo yêu cầu của Trung Quốc về việc đăng ký các doanh nghiệp nước ngoài đối với thực phẩm nhập khẩu, phía Việt Nam sẽ kiểm tra các cơ sở sản xuất, chế biến, bảo quản sầu riêng đông lạnh xuất khẩu sang Trung Quốc và giới thiệu các doanh nghiệp đủ điều kiện cho phía Trung Quốc.
Các doanh nghiệp đủ điều kiện phải được đăng ký với Trung Quốc. Sau khi đăng ký, doanh nghiệp có thể xuất khẩu sản phẩm sang Trung Quốc.
Vật liệu đóng gói, thông tin nhãn trên bao bì
Vật liệu đóng gói sầu riêng đông lạnh phải sạch sẽ, vệ sinh, chưa qua sử dụng, tuân thủ các yêu cầu về vệ sinh an toàn thực phẩm và kiểm dịch thực vật.
Trên mỗi hợp phải dán nhãn bằng tiếng Trung hoặc tiếng Anh gồm tên sản phẩm, xuất xứ, tên và mã số đăng ký cửa cơ sở sản xuất hoặc chế biến, tên và địa chỉ của nhà xuất khẩu, ngày sản xuất và hạn sử dụng, dòng chữ “This product is being exported to the People’s Republic of China”. Các thông tin trên có thể được dán vào bao bì dưới dạng nhãn.

Kiểm tra kiểm dịch thực vật trước khi xuất hàng
Trước khi xuất khẩu, cơ quan chức năng Việt Nam phải tiến hành kiểm tra kiểm dịch thực vật sầu riêng đông lạnh. Trong trường hợp phát hiện thấy vi sinh vật gây bệnh, dư lượng thuốc bảo vệ thực vật… không tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm quốc gia của Trung Quốc và yêu cầu trong Nghị định thư này, thì lô hàng sầu riêng đông lạnh sẽ không được xuất khẩu sang Trung Quốc.
Giấy chứng nhận
Sau khi công tác kiểm dịch được hoàn tất, phía Việt Nam sẽ cấp Giấy chứng nhận Kiểm dịch thực vật cho lô hàng.
Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật sẽ ghi tên doanh nghiệp sản xuất hoặc chế biến sầu riêng đông lạnh và mã số đăng ký của doanh nghiệp đó tại Trung Quốc.
Ở cột khai báo bổ sung của Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật sẽ được ghi dòng chữ “The frozen durian certified by this phytosanitary certificate complies with the provisions of the Protocol on Inspection, Quarantine and Sanitary Requirements for Frozen Durian Exported from Viet Nam to China signed by Viet Nam and China on ____, 202X”
Nội dung và hình thức của Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật phải được hai bên xác nhận.
GACC kiểm tra kiểm dịch thực vật
Khi sầu riêng đông lạnh được vận chuyển tới cửa khẩu nhập của Trung Quốc, Hải quan Trung Quốc sẽ tiến hành kiểm tra, giám sát kiểm dịch thực vật. Chỉ những lô sầu riêng đông lạnh đủ tiêu chuẩn mới được phép nhập khẩu vào Trung Quốc
Phát hiện và xử lý vi phạm
Hải quan Trung Quốc sẽ xử lý các lô hàng không đạt tiêu chuẩn theo luật pháp và quy định của Trung Quốc, đồng thời thông báo cho phía Việt Nam về các trường hợp vi phạm và biện pháp xử lý.
Các lô hàng sầu riêng đông lạnh xuất khẩu sang Trung Quốc có thể đánh giá lại nguy cơ nếu bị báo báo về sự không phù hợp khi xuất khẩu. Trong trường hợp cần thiết, phía Trung Quốc sẽ cử chuyên gia thực hiện kiểm tra tại chỗ tại Việt Nam. Mọi chi phí kiểm tra tại chỗ này sẽ do phía Việt Nam chi trả.

Nghị định thư không ngăn cản, ảnh hưởng đến thực hiện luật và quy định khác của mỗi bên
Cả hai bên đồng ý rằng Nghị định thư sẽ không ngăn cản hoặc ảnh hưởng đến việc thực hiện các luật và quy định tương ứng mỗi bên.
Mọi bất đồng sẽ được giải quyết thông qua các cuộc đàm phán
Mọi bất đồng trong việc giải thích và thực hiện Nghị định thư sẽ được giải quyết thông qua các cuộc đàm phán hữu nghị giữa hai bên.
Nghị định thư có thể sửa đổi, bổ sung
Nghị định thư có thể được sửa đổi hoặc bổ sung với sự đồng ý bằng văn bản của cả hai bên.
Hiệu lực của Nghị định thư
Nghị định thư có hiệu lực kể từ ngày ký và có giá trị trong 5 năm.
Nghị định thư sẽ được gia hạn thêm mỗi lần 5 năm nếu 6 tháng trước khi Nghị định thư hết hạn, không bên nào đề xuất chấm dứt bằng văn bản.
Trong trường hợp một trong hai bên chấm dứt Nghị định thư bằng thông báo văn bản cho bên kia thì Nghị định thư sẽ hết hạn sau 6 tháng kể từ ngày bên kia nhận được thông báo.
Ý nghĩa của việc ký kết nghị định thư
Trung Quốc, với dân số đông đảo và nhu cầu tiêu thụ trái cây nhiệt đới ngày càng tăng, sẽ là một thị trường tiềm năng lớn cho sầu riêng đông lạnh. Việc xuất khẩu vào thị trường này không chỉ giúp nông dân tăng thu nhập mà còn góp phần thúc đẩy phát triển các vùng trồng sầu riêng.

Nghị định thư này là động lực để ngành nông nghiệp Việt Nam nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường quốc tế. Để xuất khẩu sầu riêng sang Trung Quốc, các doanh nghiệp phải xây dựng các quy trình sản xuất, chế biến và bảo quản hiện đại, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm. Điều này sẽ góp phần nâng cao uy tín của nông sản Việt Nam trên thị trường thế giới.
Việc ký kết nghị định thư xuất khẩu sầu riêng đông lạnh sang Trung Quốc đánh dấu một cột mốc quan trọng trong ngành nông nghiệp Việt Nam, mở ra nhiều cơ hội mới và mang lại những lợi ích to lớn.


Bài viết liên quan: